Centa hisob metodologiyasi
Centa’da har bir operatsiya bitta konveyerdan o‘tadi: yuklash, dublikat tekshiruvi, tasniflash, qaror (avtomatik o‘tkazish yoki odamdan so‘rash), BHMS hisoblar rejasi bo‘yicha provodka va hujjat bilan moslashtirish. Quyida bu aniq jarayonlarda qanday ishlashi.
- Muallif
- Centa AI tahririyati · Centa AI mahsulot va materiallar jamoasiQo‘llanmalar va mahsulot sahifalarini yozadi. Stavka va muddatlar LexUZ’dan saqlangan Soliq kodeksi matni bilan tekshiriladi; funksiyalar holati mahsulot kodidagi yagona ro‘yxatdan olinadi.
- Yangilangan
Hujjatdan to‘lovgacha
An’anaviy: ko‘chirma → qo‘lda tasniflash → hujjatni qo‘lda qidirish → buxgalter tekshiruvi. Centa’da:
- Yuklash. Operatsiyalar ko‘chirmadan (Excel/CSV), bank API’sidan yoki 1C faylidan; hujjatlar PDF, foto yoki Didox’dan keladi.
- Dublikat tekshiruvi. Operatsiya sana, summa, yo‘nalish va kontragent bo‘yicha, hujjat Didox identifikatori yoki turi, raqami, sanasi va summasi bo‘yicha solishtiriladi. Takror ikkinchi marta yozilmaydi.
- Tasniflash. Centa toifa va ishonch darajasini aniqlaydi; kompaniyaning oldingi qarorlardan o‘rganilgan qoidalari ustun turadi.
- Qaror. Ishonchli va ahamiyatsiz operatsiya avtomatik o‘tkaziladi; noaniq yoki ahamiyatli operatsiya «Diqqat» navbatiga tushadi.
- Provodka. Provodka BHMS hisoblar rejasi bo‘yicha yaratiladi (masalan, hisob raqamiga tushum — Dt 5110).
- Moslashtirish. To‘lov hisob-faktura yoki dalolatnoma bilan summa, kontragent STIR’i, sanalar va raqam bo‘yicha bog‘lanadi; qarz qoldig‘i qayta hisoblanadi.
Istisnolar nega paydo bo‘ladi
Istisno — odam javobi kerak bo‘lgan savol. Odatiy sabablar:
- To‘lovga hujjat yo‘q.
- Hujjat va to‘lov summasi mos emas — hatto 500 so‘mga.
- Dublikat: chekning bir xil fiskal belgisi yoki bitta hujjat ikki marta.
- Toifa noaniq (masalan, ovqatlanish xarajati vakillik xarajatimi yoki yo‘qmi).
- Chek yo‘q karta to‘lovi.
- Kunni yopishda kassa farqi.
- Faylning tanib bo‘lmagan qatorlari.
Istisno bo‘yicha qaror jurnalga yoziladi va agar bu qoida bo‘lsa (masalan, «bu kontragent — ijara»), keyingi operatsiyalarga qo‘llanadi. Batafsil — Exception Engine.
Korporativ karta cheklari
- Bank karta to‘lovini ko‘rsatadi — Centa chekni kutadi.
- Xodim fiskal QR-kodni suratga oladi yoki chek PDF’ini yuklaydi.
- QR’dan terminal, chek raqami, sana va fiskal belgi olinadi (summa emas).
- Chek to‘lov bilan ±3 kun ichida moslashtiriladi; PDF va fiskal cheklar uchun summa aniq mos kelishi kerak.
- Chek yo‘q — «Diqqat»da savol; bir xil fiskal belgili ikki chek — dublikat.
Kassa
Naqd pul bankdan alohida, 5010 hisobida yuritiladi. Kirim, chiqim va naqd pulni bankka topshirish alohida operatsiyalar sifatida aks etadi. Kunni yopishda sanalgan summa hisob bo‘yicha qoldiq bilan solishtiriladi; farq «Diqqat»ga tushadi va tekshirilgan tuzatish bilan yopiladi. Batafsil — kassa.
Qisman to‘lovlar
Bo‘lib to‘lashlar uchun ilova ichidagi eslatmalar bilan to‘lov jadvali yuritiladi. Batafsil — qisman to‘lovlar.
Bank ma’lumotisiz cheklar
Agar oy uchun faqat cheklar bo‘lib, ko‘chirma bo‘lmasa, Centa ularni 5710 hisobi orqali tasdiqlanmagan to‘lovlar sifatida o‘tkazadi — ular xarajatlarda ko‘rinadi, lekin pulda emas. Shu oy uchun ko‘chirma kelganda vaqtinchalik yozuvlar olib tashlanadi va bank operatsiyalari cheklar bilan odatiy tartibda moslashtiriladi. Shunday qilib bitta to‘lov ikki marta hisoblanmaydi.
Soliq muddatlari
Soliq taqvimi Soliq kodeksi qoidalaridan tuziladi; har bir qoida LexUZ’ning saqlangan matni bo‘yicha tekshiriladi. Dam olish kuniga to‘g‘ri kelgan muddat ko‘chiriladi. Qoida kompaniyaga tegishli ekani noma’lum bo‘lsa (masalan, soliq rejimi), muddat «tasdiqlash kerak» deb belgilanadi. Soliq baholari qanday tuzilgani — soliq metodologiyasida.
Centa hech qachon nima qilmaydi
- Hujjatda yo‘q maydonni to‘qib chiqarmaydi.
- Hisobni tashqi tizim ma’lumotlari bilan jimgina qayta yozmaydi.
- Farqni odam qarorisiz yopmaydi.
- Summalarni til modeli bilan hisoblamaydi.